По долг период во кој запуштените јавни површини, недоволната комунална хигиена и нарушениот изглед на дел од најпрепознатливите градски симболи беа постојан предизвик, Скопје влегува во фаза на активности насочени кон обновување на градскиот простор. Чистењето на Камениот мост и плоштадот „Македонија“, реконструкцијата на паркот „Жена борец“, набавката на нови контејнери и најавената обнова на Скопското Кале отвораат прашање што со години е присутно во јавноста: дали главниот град конечно ќе добие континуирана и координирана грижа за своите јавни површини и културни обележја.
Политичката тежина на овие активности е во тоа што граѓаните од институциите не очекуваат само планови и соопштенија, туку видливи промени во секојдневниот живот. Чисти улици, функционални паркови, исправна комунална опрема и зачувани историски објекти се основни обврски на локалната власт, но и показател за начинот на кој се управува со јавните ресурси. Затоа, започнатите зафати ќе се оценуваат според нивната реализација, квалитетот и трајноста на резултатите.
Еден од највидливите примери е чистењето на Камениот мост и плоштадот „Македонија“, каде што се отстрануваат графити, натписи и насобрана нечистотија. Во тек се и активности за архитектонско осветлување на мостот, со цел да се истакнат неговите камени сводови и историската вредност. Проектот се реализира во соработка со општината Есенлер од Турција, врз основа на протокол за соработка. На плоштадот, пак, се најавува повторно ставање во функција на подната фонтана.
Овие зафати имаат и пошироко значење од естетското уредување. Камениот мост и плоштадот „Македонија“ се дел од визуелниот идентитет на Скопје и првите места со кои се среќаваат многу посетители. Нивното одржување е важно за градот да ја зачува историската вредност и да го развива туристичкиот потенцијал. Истовремено, тие се потсетник дека јавниот простор не може да се остави да пропаѓа, а потоа да се очекува неговата обнова да биде брза и едноставна.
Промени се најавуваат и во паркот „Жена борец“, каде што реконструкцијата опфаќа обновување на пешачките патеки, поставување нови плочки, уредување на зеленилото и реставрација на урбаната опрема. Повторно е запален и Вечниот оган кај фонтаната. Во меѓувреме, се обновуваат и градските цвеќарници на ЈП „Паркови и зеленило“, кои по период на запуштеност треба повторно да бидат ставени во функција и да им бидат достапни на граѓаните по пристапни цени.
Посебен политички и практичен тест останува комуналната хигиена, проблем што не може да се реши само со повремени акции за чистење. Пристигна првата испорака од вкупно 3.300 нови контејнери, со кои треба да се заменат оштетените и да се подобри покриеноста на градот. Според градоначалникот Орце Ѓорѓиевски, набавката е реализирана по значително пониска цена од претходно плаќаната, која изнесувала 18.600 денари за контејнер. Овој податок, доколку се потврди преку целосните договорни и финансиски информации, е важен и од аспект на отчетноста и рационалното користење на јавните средства. Дополнително, обезбедени се 60 контејнери за селекција на стакло, а најавено е и ставање во функција на нови камиони за собирање отпад.
Обемот на проблемот го покажуваат и податоците на ЈП „Комунална хигиена“: во текот на една недела биле отстранети 880 кубни метри непрописно одложен кабаст и градежен отпад, а биле собрани и транспортирани 3.300 тони комунален отпад. Овие бројки ја покажуваат потребата од посилна и континуирана организација на комуналните служби, но и од одговорно однесување на граѓаните. Ниту една набавка сама по себе нема да го реши проблемот доколку контејнерите не се празнат навреме, отпадот повторно се одлага на недозволени места и не се обезбедува редовна контрола.
Во оваа насока, пораката на владата за поголема одговорност и недозволување несовесно однесување мора да биде проследена и со доследна примена на правилата. Уреден град бара функционални јавни претпријатија, добра организација, навремено реагирање и еднакви стандарди за сите. Тоа е прашање на квалитетот на управувањето, но и на довербата што граѓаните ја имаат во институциите. Пошироката визија за обновување на Скопје ја вклучува и тврдината Скопско Кале. Премиерот Христијан Мицкоски најави дека Владата ќе обезбеди финансиска и логистичка поддршка за надлежните институции со цел локалитетот да се уреди и да добие поголемо значење како туристичка атракција. Најавата е важна затоа што обновата на културното наследство бара координација меѓу институциите и ресурси што не секогаш може да ги обезбеди само локалната власт.
Тука се гледа и значењето на соработката меѓу централната и локалната власт. Кога надлежностите се јасно распределени, а поддршката е преточена во конкретни проекти, се создава можност за поорганизиран пристап кон проблемите на главниот град.
