Skip to main content
Свет

Шведска денес одржува избори, крајната десница влегува во владата?

13/09/2026  08:08

Швеѓаните денес излегуваат на гласачки места, што би можело да го скрши едно од последните табуа на скандинавската политика, влегувањето на екстремната десница во владата. И буквално за влакно, бидејќи анкетите покажуваат дека разликата помеѓу левицата и десницата е само 0,3 проценти.

Левичарскиот блок е предводен од Магдалена Андерсон , лидерка на социјалдемократите, која се обидува да ја врати премиерската фотелја по четири години во опозиција и долго време е изборен фаворит.

Од друга страна е актуелниот премиер Улф Кристерсон, умерен конзервативец на чело на малцинска влада поддржана во парламентот од Шведските демократи (SD), партија со неонацистички корени. 

SD, сепак, освојува 19 проценти од гласовите според анкетите, а нејзиниот лидер Џими Кесон овој пат не ги крие своите апетити. Кристерсон им вети на Шведските демократи министерски позиции ако десничарскиот блок победи, што би било прв пат SD да биде во влада, а не само да ја поддржува однадвор.  Сегашната влада е

малцинска коалиција на премиерот Улф Кристерсон составена од Умерените (M), Христијанските демократи (KD) и Либералите (L), која формално не ги вклучува Шведските демократи (SD) во парламентот, туку зависи од нивната поддршка преку таканаречениот договор Тиде.

Заедно, овие четири партии (M, KD, L и SD) контролираат 176 од вкупно 349 места во Риксдаг, мнозинство од само еден мандат.

Главните теми на кампањата беа сведени на имиграцијата, криминалот и прашањето „што е Шведска“.

СД го промовира слоганот „направи ја Шведска повторно Шведска“ и бара уште построги мерки, укинување на дозволите за постојан престој, дополнителни намалувања на имиграцијата, па дури и законски одредби против таканареченото „антишведско“ однесување.

Некои аналитичари веруваат дека изборите би можеле да бидат помалку историска пресвртница, а повеќе потврда за успехот на Акесон во ослободувањето од екстремистичкиот товар на партијата. Во 2025 година, партијата се извини за своите претходни неонацистички и антисемитски ставови.

– Изборите се всушност референдум за Шведските демократи, односно за тоа дали ќе продолжиме по крајно десничарскиот пат, рече писателот и политички коментатор Јан Гилу .