САД се залагаат за мировен договор меѓу Украина и Русија до амбициозниот рок во март, а воедно го повикуваат Киев да размисли за одржување национални избори и референдум набргу потоа.
Според Ројтерс, американските и украинските преговарачи разговарале за рамка што би го ставила секој потенцијален мировен договор на национален референдум, веројатно истовремено со претседателските и парламентарните избори, иако клучните политички, правни и безбедносни прашања остануваат нерешени.
Скептицизам околу рокот во март
Три извори запознаени со разговорите изјавија за Ројтерс дека американските претставници го споменале март како целен месец за постигнување договор, но признале дека рокот веројатно ќе биде поместен поради нерешени територијални спорови. „Сè уште нема напредок во прашањето за територијата“, рече еден извор запознаен со разговорите.
Русија продолжува да бара контрола врз целиот источен украински регион Донбас, иако Киев сè уште држи значаен дел. Украинските власти го опишаа барањето како неприфатливо, иако некои сигнализираа отвореност за разгледување алтернативни решенија, како што се демилитаризирани или специјални економски зони.
Судбината на нуклеарната централа Запорожје, која беше окупирана од Русија, исто така се покажа како голема пречка. Еден извор рече дека Москва го отфрлила предлогот на САД објектот да биде ставен под американска контрола и да снабдува електрична енергија за двете страни.
САД го охрабруваат предвременото гласање
Според рамката што се дискутира, секој договор би бил ставен на референдум од страна на украинските гласачи, а националните избори би можеле да се одржат во исто време. Два извори изјавија дека Меј била спомената како можен датум за такво гласање.
Американскиот преговарачки тим, предводен од специјалниот претставник Стив Виткоф и зетот на претседателот Доналд Трамп, Џаред Кушнер, им кажаа на своите украински колеги дека предвремено гласање би било пожелно, според неколку извори.
Американските претставници предупредија дека се очекува Трамп сè повеќе да се сврти кон домашните приоритети како што се приближуваат конгресните избори во ноември, ограничувајќи го времето и политичкиот капитал на администрацијата за посредување во постигнување договор за Украина. „Американците брзаат“, рече еден извор, додавајќи дека иако изборите теоретски би можеле да бидат организирани за помалку од шест месеци, сепак би барале големи логистички и правни промени.
Зеленски испрати предупредување
Украинскиот претседател Володимир Зеленски предупреди дека постои ризик САД и Русија да склучат билатерални договори во врска со Украина, но без учество на Киев.
„Со оглед на потенцијалните ризици, украинската делегација го пренесе ставот дека, доколку се постигнат билатерални договори меѓу Русија и САД, одредбите што се однесуваат на Украина не смеат да бидат во спротивност со нашиот устав“, рече Зеленски, осврнувајќи се на територијалните прашања. Тој нагласи дека Киев добива сигнали за можно потпишување на билатерални документи меѓу Вашингтон и Москва, вклучително и оние за економска соработка.
Зеленски додаде дека Украина нема целосен увид во сите можни деловни аранжмани, но дека некои детали протекоа преку разузнавачки канали. Како пример, тој го наведе таканаречениот „пакет Дмитриев“, кој наводно во САД го презентирал рускиот преговарач Кирил Дмитриев.
„Разузнавачките службеници ми го покажаа таканаречениот „пакет Дмитриев“ презентиран во САД – тој вреди околу 12 трилиони долари“, рече Зеленски, опишувајќи го како предлог за широка економска соработка меѓу двете земји.
